www YKHOANET

NGHIÊN CỨU Y KHOA

B́nh luận y khoa

Bài giảng thống kê sinh học - (Biostatistics)

Lâm sàng thống kê

Nghiên cứu khoa học

Thống kê R

Từ điển y khoa

 

GÓC SINH VIÊN Y KHOA

Atlas ykhoa

Thông tin sinh viên

Triệu chứng học nội khoa

Thông số Cận Lâm Sàng

Tim mạchĐiều dưỡng

H́nh ảnh y khoa

 

TRƯỜNG  Y KHOA

ĐH Y Khoa Hà Nội

ĐH Y Dược TPHCM

ĐH Y Khoa Thái Nguyên

ĐH Y Khoa Huế

ĐH Y Khoa Thái B́nh

ĐH Y Tế Công Cộng

Một vài nhắc nhở

Như các bạn có thể đoán được, tôi nhận khá nhiều email hàng ngày từ các bạn đọc, đồng nghiệp từ khắp nơi trên thế giới.  Trong số đó, có không ít email hỏi về chi tiết kĩ thuật trong những bài viết của tôi, từ y học đến dịch tễ học và thống kê học.  Dù bận cách mấy, dù sớm hay muộn, tôi cũng cố gắng trả lời.  Các bạn từng trao đổi với tôi có thể “làm chứng” cho câu phát biểu đó!

            Nhưng trong một số email, tôi phải nói là hơi … buồn.  Buồn là v́ nhiều lí do: câu hỏi không cụ thể, người viết không hề xưng tên họ, lối hành văn như … ra lệnh, và thậm chí có khi như đùa cợt.  Tôi không thể kể ra hết ở đây những email mà tôi nhận được, v́ nếu tôi trích dẫn ra chắc có bạn sẽ “cười ra nước mắt” như bỡn!  Nhưng cực chẳng đă, tôi phải nhắc nhẹ các bạn vài điều căn bản khi đặt câu hỏi như sau:

            Thứ nhất, xin các bạn chịu khó xưng danh tính cho dễ trao đổi.  Tôi đếm khoảng phân nửa email từ các bạn ở trong nước gửi đến tôi không hề có một ḍng nào tự giới thiệu; thành ra, tôi không biết người gửi tên ǵ, đang làm việc ở đâu.  Trong khoa học, không có ǵ phải dấu diếm nhau!  Phần lớn email (chắc cũng phải 90%) là xuất phát từ những địa chỉ “công cộng” (như yahoo, hotmail, google, v.v…) với những cái “nick name” rất lạ lùng, như rongden (chắc là “rồng đen”), nửa Tây nửa ta như copwhite (có thể là “cọp trắng), hay thậm chí embexinhxinh (như muốn khoe cái xinh xắn của ḿnh?), v.v…  Điều này gây ra không ít lúng túng cho tôi khi trả lời, v́ tôi không biết người gửi thư có thực sự nghiêm túc hỏi chuyện hay chỉ muốn đùa làm mất th́ giờ người khác.

            Các bạn thử gửi một thư không danh tính đến một giáo sư người Mĩ hay Úc (hay người Tây phương nói chung), các bạn sẽ thấy họ phản ứng như thế nào.  Họ sẽ nhấn nút “delete” ngay, v́ cho rằng người gửi không tôn trọng thời gian của người nhận, và đó là một bất lịch sự lớn.  Đó là chưa kể đến những ư nghĩ tiêu cực của họ về văn hóa trong giao tiếp khoa học. 

            Thứ hai, các bạn nên đặt câu hỏi cho có đầu có đuôi.  Không cần phải khúc chiết (v́ cái này đ̣i hỏi kĩ năng của người viết mà không phải ai cũng có được), nhưng câu hỏi phải nằm trong một bối cảnh cụ thể.  Hai cữ “cụ thể” ở đây rất quan trọng, bởi v́ thông tin thiếu tính cụ thể th́ tôi không thể nào trả lời được.  Khi có câu hỏi liên quan đến số liệu, các bạn nên cung cấp những thông tin sau đây:

  • Mục đích là ǵ ?
  • Thiết kế của nghiên cứu ra sao (cross-sectional hay prospective hay case-control)?
  • Đo lường bằng cái ǵ ?
  • Đối tượng từ đâu ?

Trong thực tế, tôi nhận được nhiều câu hỏi kiểu “úp úp mở mở”, và tôi hiểu ngay người hỏi muốn dấu diếm chuyên ngành của ḿnh (tôi không hiểu tại sao), và v́ mập mờ như thế tôi không thể nào trả lời được.  Tôi muốn giúp các bạn giải quyết vấn đề có kết quả, và kết quả chỉ có được khi câu hỏi phải rơ ràng.  Không ai muốn tốn th́ giờ (mà tôi th́ lại rất bận) để trả lời những câu hỏi chung chung sẽ chẳng đi đến đâu. 

            Thứ ba, xin đừng có những câu hỏi mang tính bài tập.  Có nhiều người viết thư mà tôi đoán là sinh viên y khoa hay sinh viên khoa học muốn nhờ người khác làm bài tập cho ḿnh.  Đây là một hành động rất … khiếm nhă.  Với kinh nghiệm giảng dạy cũng lâu năm, tôi có thể nhận ra những câu hỏi như thế rất dễ dàng, dù không muốn nói ra mà thôi.

Có lẽ các bạn biết tôi không phải là người tiêu thời gian ra để làm bài tập cho các bạn, v́ đó không phải là nhiệm vụ của tôi. 

            Thế giới internet làm cho chúng ta gần nhau hơn.  Hôm nay không gặp nhau, nhưng có thể ngày mai sẽ biết nhau.  Không nên xem email như là một cách nặc danh để hỏi qua quít, mà nên xem nó là một phương tiện rất hữu hiệu cho việc học hỏi lẫn nhau và làm quen trên tinh thần đồng nghiệp với nhau.  Trong môi trường cyber như thế này, chúng ta chỉ “nói chuyện” qua chữ nghĩa, mà nếu không cẩn thận th́ chữ nghĩa có thể phản tác dụng.  Tôi tôn trọng câu hỏi và quan tâm đến vấn đề của các bạn, nên tôi mới tiêu ra th́ giờ để trả lời và trao đổi.  Tôi mong rằng các bạn nên tử tế với chữ nghĩa để chúng có thể giúp cả bạn và tôi.

Nguyễn Văn Tuấn

25/4/2007

Lâm sàng thống kê

Bài 23 - Kiểm định khác biệt giữa hai tỉ lệ - Nguyễn Văn Tuấn03/19/2009
Bài 22 - Đo lường ảnh hưởng: Odds ratio, relative risk, risk ratio, hazard ratio - Nguyễn Văn Tuấn03/19/2009
Bài 06 - Cẩn thận với “confounder” - Nguyễn Văn Tuấn03/19/2009
Bài 01 - Độ lệch chuẩn hay số sai chuẩn? - Nguyễn Văn Tuấn03/19/2009
Bài 21 - “Đo lường” bệnh tật: Tỉ số, tỉ lệ, tỉ suất, v.v…05/06/2008
Bài 20 - Mô h́nh ảnh hưởng hỗn hợp (mixed-effects model) - Nguyễn Văn Tuấn12/19/2007
Bài 19 - Phương pháp kiểm định outlier - Nguyễn Văn Tuấn12/12/2007
Bài 18 - Hiểu đúng AR, RR, và NNT - Nguyễn Văn Tuấn12/05/2007
Bài 17 - Không nên nhầm lẫn giữa P(R | D) và P(D | R)! - Nguyễn Văn Tuấn11/25/2007
Bài 16 - Phương pháp ước tính tỉ lệ qui hưởng quần thể - Nguyễn Văn Tuấn11/10/2007
Bài 15 - Phân tích hồi quy logistic - Nguyễn Văn Tuấn07/17/2007
Bài 14 - Ư nghĩa của odds ratio và relative risk - Nguyễn Văn Tuấn07/11/2007
Bài 13 - Cách tính tuổi thọ trung b́nh - Nguyễn Văn Tuấn07/04/2007
Bài 12 - Phân tích tương quan - Nguyễn Văn Tuấn06/19/2007
Bài tham khảo - Ước tính cỡ mẫu cho một nghiên cứu y học - Nguyễn Văn Tuấn06/05/2007
Bài 11 - Phân phối chuẩn - Nguyễn Văn Tuấn06/05/2007
Thời sự LSTK: Rosiglitazone và nguy cơ nhồi máu cơ tim và tử vong: xét lại bằng chứng05/23/2007
Bài 10 - Đánh giá độ tin cậy của đo lường - Nguyễn Văn Tuấn05/21/2007
Bài 09 - Ước tính cỡ mẫu để đo … dương vật - Nguyễn Văn Tuấn05/14/2007
Bài 08 - Chọn biến trong phân tích hồi qui logistic: một sai lầm phổ biến - Nguyễn Văn Tuấn05/07/2007
Bài 07 - Phân tích các biến không thể hoán chuyển - Nguyễn Văn Tuấn05/02/2007
Bài 05 - Kiểm định t và hoán chuyển số liệu - Nguyễn Văn Tuấn04/11/2007
Bài 04 - Làm cách nào để chọn ngẫu nhiên - Nguyễn Văn Tuấn04/02/2007
Bài 02 - Ước tính khoảng tin cậy 95% cho một biến số đă hoán chuyển sang đơn vị logarít - Nguyễn Văn Tuấn03/26/2007
Bài 03 - Khoảng tin cậy 95% của trung vị - Nguyễn Văn Tuấn03/26/2007

Tài liệu hỗ trợ

Tài liệu hỗ trợ bài lstk13 - Phương pháp ước tính tuổi thọ trung b́nh cho một quần thể.

Tài liệu bổ sung 02 bài ước tính tuổi thọ - Nguyễn Đ́nh Nguyên

Tài liệu bổ sung 01 bài ước tính tuổi thọ - Nguyễn Đ́nh Nguyên

GS NGUYỄN VĂN TUẤN

 

Mục lục bài giảng Thống kê Sinh hoc

Topic01. Review of math notations.pdf
Topic02. Descriptive stats.pdf
Topic03. Intro probability.pdf
Topic04. Discrete probability.pdf
Topic05. Normal distr.pdf
Topic06. Analysis of differences.pdf
Topic07. Multiple comparisons.pdf
Topic08. Simple linear reg.pdf
Topic09. Multiple regression.pdf
Topic10. Analysis of covar.pdf
Topic11. Estimation of sample size.pdf

 

Mục lục bài giảng

Lâm sàng Thống kê

Bài 23 - Kiểm định khác biệt giữa hai tỉ lệ - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 22 - Đo lường ảnh hưởng: Odds ratio, relative risk, risk ratio, hazard ratio - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 06 - Cẩn thận với “confounder” - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 01 - Độ lệch chuẩn hay số sai chuẩn? - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 21 - “Đo lường” bệnh tật: Tỉ số, tỉ lệ, tỉ suất, v.v…
Bài 20 - Mô h́nh ảnh hưởng hỗn hợp (mixed-effects model) - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 19 - Phương pháp kiểm định outlier - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 18 - Hiểu đúng AR, RR, và NNT - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 17 - Không nên nhầm lẫn giữa P(R | D) và P(D | R)! - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 16 - Phương pháp ước tính tỉ lệ qui hưởng quần thể - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 15 - Phân tích hồi quy logistic - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 14 - Ư nghĩa của odds ratio và relative risk - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 13 - Cách tính tuổi thọ trung b́nh - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 12 - Phân tích tương quan - Nguyễn Văn Tuấn
Bài tham khảo - Ước tính cỡ mẫu cho một nghiên cứu y học - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 11 - Phân phối chuẩn - Nguyễn Văn Tuấn
Thời sự LSTK: Rosiglitazone và nguy cơ nhồi máu cơ tim và tử vong: xét lại bằng chứng
Bài 10 - Đánh giá độ tin cậy của đo lường - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 09 - Ước tính cỡ mẫu để đo … dương vật - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 08 - Chọn biến trong phân tích hồi qui logistic: một sai lầm phổ biến - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 07 - Phân tích các biến không thể hoán chuyển - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 05 - Kiểm định t và hoán chuyển số liệu - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 04 - Làm cách nào để chọn ngẫu nhiên - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 02 - Ước tính khoảng tin cậy 95% cho một biến số đă hoán chuyển sang đơn vị logarít - Nguyễn Văn Tuấn
Bài 03 - Khoảng tin cậy 95% của trung vị - Nguyễn Văn Tuấn

 

Bài vở tham gia YKHOANET

xin gởi bằng email đến drxuantrung@ykhoa.net

 


 

Website YKHOANET.COM khai trương ngày 24/12/2000

Website YKHOANET - Y KHOA VIỆT NAM
www.ykhoanet.com www.ykhoa.net 

 In trang này     Phản hồi

Web Master: Dr PHAN XUAN TRUNG - phanxuantrung@ykhoa.net