www YKHOANET

Y HỌC CỔ TRUYỀN

Bài thuốc

B́nh luận

Điều trị - Chữa bệnh

Món ăn bài thuốc

Thảo dược

Trà dược - tửu dược

Tự chữa bệnh

Chữa bệnh không dùng thuốc

Xoa bóp chữa bệnh

 

 

Cười không chỉ là một liều thuốc bổ !

Lương y VƠ HÀ

Mùa Xuân thường mang lại niềm vui và những tiếng cười rộn ră trong mọi gia đ́nh.  Tiếng cười không chỉ giúp chữa bệnh, cải thiện nhiều chức năng sinh lư trong cơ thể mà c̣n xúc tiến  bầu không khí hoà hợp và thân thiện trong cộng đồng.

Cơ chế sinh học của tiếng cười

Có lẽ cười là một h́nh thức biểu lộ cảm xúc đặc trưng mà chỉ con người mới có.  Rabelais, một đại văn hào Pháp ở thế kỷ XVI đă từng viết “Tiếng cười là đặc trưng của con người, là một yếu tố của sức khoẻ, một phương pháp trị bệnh”.  Cười là một phản xạ tự nhiên.  Con người sinh ra đă biết cười.  Thăm ḍ cho thấy trẻ em cười từ 300 đến 400 lần mỗi ngày, trong khi người lớn thường chỉ cười khoảng 14 lần mỗi ngày.  Tiếng cười dễ xuất hiện ở những người lạc quan hoặc có cuộc sống thoải mái.  Ngược lại, tần suất cười sẽ thưa dần ở người vất vả hoặc có cuộc sống nhiều lo toan, căng thẳng.  Khi có một tác nhân gây cười, tín hiệu sẽ được truyền lên năo và phản xạ cười sẽ được chuyển đến các cơ vận động để làm chúng ta cười.  Nh́n từ bên ngoài, cười là một hiện tượng co một số cơ chung quanh miệng và hai mắt  để biểu lộ t́nh trạng thoải mái và sung sướng về tinh thần.  Quan sát sâu hơn, khi tiếng cười thực sự phát ra, ngoài các cơ mặt c̣n có sự chuyển động của các cơ ngực, cơ vùng đáy chậu và đặc biệt là các cơ vùng bụng.  Thử cười to và đặt một bàn tay vào bụng dưới, ta có thể cảm nhận dễ dàng những sự rung động của các cơ nầy.  Mới đây, ông Yoji Kimura, một Giáo sư người Nhật đă tiến hành thí nghiệm gắn các máy cảm ứng lên vùng da bụng của những người đang cười để quan sát sự chuyển động của các cơ.  Bằng cách phân tách số liệu liên quan đến sự chuyển động nầy, thiết bị sẽ cho biết mức độ và bản chất của tiếng cười.  Cười thoải mái hay cười gượng ép, cười thân thiện hoà hợp hay cười nhạo báng, mỉa mai.  Thực tế cho thấy khi cười lớn, lồng ngực nở rộng, dung tích phổi có thể tăng lên gấp hai lần so với b́nh thường, khí huyết lưu thông nhiều hơn, người nóng lên, da mặt hồng đỏ.

Hiệu quả tích cực của tiếng cười đối với sức khoẻ

Từ lâu, mọi nền y học đều công nhận tinh thần thoải mái và sự lạc quan luôn có ảnh hưởng tốt lên sức khỏe con người.  Đối với tiếng cười, một biểu lộ “ra mặt” và tích cực của sự lạc quan thể hiện qua sự rung động của nhiều hệ cơ từ vùng mặt đến bụng dưới th́ hiệu quả càng lớn hơn nhiều, nhất là đối với hệ thần kinh và hệ tim mạch.  Tiếng cười là một h́nh thức vận động cơ thể có thể giảm stress, giảm đau và cải thiện nhiều chức năng sinh lư của cơ thể.

Bằng chứng thuyết phục đầu tiên về công dụng trị liệu của tiếng cười liên quan đến việc điều trị chứng viêm dính khớp đốt sống của ông Norman Causins, một phóng viên người Mỹ.  Chứng bệnh làm ông đau nhức và không đi lại được.  Ông đă kiên tŕ xem phim hài và đọc truyện trào phúng để tự trị bệnh.  Kết quả là ông đă khỏi bệnh và có thể chơi thể thao như trước.  Trong quyển sách Anatomy of all illness (1979), Causins khẳng định cười 10 phút có thể giúp ông ngủ yên giấc được 2 giờ đồng hồ.  Quyển tự thuật[i] quá tŕnh lành bệnh của ông là một nguồn hứng khởi cho nhiều người trong việc ứng dụng tiếng cười và năng lượng tinh thần cho việc trị bệnh.

Bác sĩ William Fry, Giáo sư về tâm thần học trường Đại học Stanford đă từng nghiên cứu về tiếng cười trong 30 năm.  Ông so sánh động tác cười như một h́nh thức chạy tại chỗ (inner jogging) và cho biết cười 100 lần một ngày tương đương với 10 phút vận động chèo thuyền[ii].  Theo những nghiên cứu của ông, cười làm họat động các cơ toàn khắp cơ thể, mạch máu giăn nở và kích thích tuần hoàn huyết.  Đối với hoạt động nội tiết, cười làm gia tăng sự phóng thích những nội tiết tố tích cực endorphin và serotonin.  Endorphin là một chất giảm đau tự nhiên.  Serotonin có tác dụng chống trầm cảm và mang lại các cảm giác hưng phấn, lạc quan. Do đó, tính hài hước và tiếng cười đặc biệt có khả năng cải thiện các điều kiện tâm lư.  Herbert Lefcourt, nhà tâm lư học tại trường Đại học Waterloo cũng cho rằng tính hài hước và tiếng cười làm dịu đi các cảm xúc tiêu cực[iii].

 Hoạt động cơ bắp do tiếng cười mang lại  làm gia tăng khả năng chuyển hoá.  Nghiên cứu của Giáo sư Buchowski, người Anh, cho biết cười gia tăng tốc độ đốt mỡ.  Cười từ 10 đến 15 phút có thể tiêu thụ thêm 20% calori so với người b́nh thường.  Cười c̣n làm gia tăng sự tiết mật, tăng sự co bóp của dạ dày và ruột, nên cũng ảnh hưởng tốt đến tiêu hoá và bài tiết.

Đối với hoạt động miễn nhiễm, những nghiên cứu[iv] của hai Tiến sĩ Lee Berk và Stanley Tan tại trường Đại học y Loma Linda ở California cho biết cười làm gia tăng tế bào bạch huyết, tế bào lympho T và  B, qua đó tăng cường khả năng chống lại sự xâm nhập của các loại vi trùng  gây bệnh.

 Tiếng cười và bệnh tim mạch

Tiếng cười tác động đến nhiều bộ phận và cải thiện nhiều chức năng khác nhau của cơ thể.  Tuy nhiên, hưởng lợi trực tiếp và đặc biệt nhất là tim mạch.  Nụ cười và sự lạc quan luôn đi đôi với sự hoà hợp, thân thiện và lối sống cộng đồng. Những nghiên cứu của Bác sĩ Dean Ornish, một chuyên gia về bệnh tim người Mỹ cho biết những người thường sống cô độc hoặc hay âu sầu, buồn bă thường dễ mắc bệnh tim.  Ngược lại, tính lạc quan và sinh hoạt cộng đồng là một trong những yếu tố quan trọng để các bệnh nhân tim mạch dễ phục hồi.  Một báo cáo tại hội nghị tim mạch Hoa Kỳ ngày 7.3.2004 cho biết cười 10 phút có lợi ích cho sức khoẻ tim mạch ngang bằng với 3 lần tập thể dục, mỗi lần  30 phút.   Nghiên cứu[v] được tiến hành bởi Bác sĩ Michael Miller thuộc Trung Tâm Y khoa trường Đại học Maryland.  Bác sĩ Miller đă cho 20 người t́nh nguyện  tham gia thí nghiệm xem các đoạn băng của bộ phim hài King Pin.  Trước và sau khi xem phim, những người nầy được kiểm tra ḍng máu và độ giăn nở của động mạch nằm trong cánh tay qua sóng siêu âm.  Kết quả cho thấy sau khi xem phim, mạch máu của 19 trong số 20 người giăn ra và ḍng máu lưu thông linh hoạt hơn b́nh thường trong ṿng từ 30 đến 45 phút sau đó.  Ngược lại, khi những người nầy được xem những đoạn phim kinh dị, bạo lực trong phim chiến tranh Saving Private Ryan, mạch máu bị co thắt lại và lượng máu lưu thông giảm đi.  Nói chung, lượng máu giảm 35% sau khi xem phim kinh dị và tăng 22% khi xem phim hài.  Ông Miller cho rằng những cảm xúc căng thẳng rất có hại cho mạch máu.  Ngược lại, tiếng cười có thể trung hoà bớt những cảm xúc tiêu cực trước đó.  Để giải thích điều này, ông cho rằng tiếng cười làm cơ thể tiết ra chất nitric oxide, một chất hoá học tự nhiên làm giăn nở mạch máu.  Theo nhóm nghiên cứu, tiếng cười có tác dụng làm cho các mô tạo thành lớp màng trong của mạch máu giăn nở và tăng ḍng chảy.  Lớp niêm mạc nầy cũng có tác dụng điều tiết lượng máu lưu thông, kiểm soát độ đông đặc của máu  đồng thời tiết ra một số hoá chất để bảo vệ khi cơ thể bị  thương tích, viêm nhiễm hoặc kích thích.  Bác sĩ Mililler cũng cho biết những người bệnh tim thường ít cười hơn 40% so với những người cùng lứa tuổi mà không mắc bệnh.  Họ thường ít nhận ra cơ hội để cười.  Ngoài việc cười ít, họ c̣n là những người dễ hờn, dễ giận.  Theo ông, để điều trị bệnh tim, ngoài việc giảm chất béo, vận động thân thể, ít ăn mặn, không hút thuốc th́ liệu pháp hài là một liệu pháp bổ sung hữu ích cho những người nầy.  Hăy lạc quan và sống cởi mở.  Trong một quyển sách[vi] đă được xuất bản vào năm 1998,  Bác sĩ Ornish đă viết một ư thoạt nghe rất hài hước nhưng khá ư nhị “Nếu bạn không mở tâm ra cho người khác th́ bác sĩ bắt buộc phải mở tim bạn thôi”.

Tim mạch và việc lưu thông khí huyết có liên quan chặt chẽ với các chứng viêm khớp.  Do đó, tác dụng giảm đau và cải thiện tim mạch của tiếng cười cũng tác động rất tích cực đối với chứng bệnh nầy.  Trường hợp tự chữa viêm dính đốt sống của kư giả Causin là một thí dụ.  Giáo sư Tề Quốc Lục, một ngựi Mỹ gốc Hoa đă từng làm việc nhiều năm cho tổ chức Y Tế Thế Giới, một chuyên viên về lăo khoa đă đi nhiều nơi để quảng bá về những bí quyết sống lâu, sống khoẻ.  Khi nói về bệnh thấp khớp, ông nói “Nếu bạn bị viêm khớp, xin đừng lo.  Cứ nh́n vào khớp mà cười ha hả một chốc là không đau nữa”.  Một chứng bệnh măn tính đă trải qua một quá tŕnh lâu dài th́ việc điều trị dứt điểm cũng phải cần những biện pháp tổng hợp cần thiết, kể cả vận động và chế độ ăn uống hợp lư.  Tuy nhiên, liệu pháp cười luôn là một liệu pháp bổ sung hữu hiệu trong những trường hợp nầy.

Trên đây là những nghiên cứu của y học ngày nay về ảnh hưởng của tiếng cười và sự lạc quan đối với tim mạch.  Thực ra, đối với y học phương Đông, điều nầy không phải là điều mới lạ.  Sự lạc quan, thoải mái dễ dẫn đến tâm b́nh, khí ḥa là điều kiện cơ bản của các phương pháp duỡng sinh.  Ngoài ra,  y học cổ truyền cho rằng mỗi loại cảm xúc hoặc âm vận liên quan đến một một loại khí, một hành hoặc một phủ tạng  nhất định trong cơ thể.  Chẳng hạn, buồn bả, u sầu thuộc Phế; vui vẻ, lạc quan thuộc Tâm.  Động tác ho là tiếng của Phế th́  cười là tiếng của Tâm, hoặc là âm vận thuộc tạng Tỳ th́ A hoặc Ha là một âm vận liên quan đến khí hoá của Tâm hoặc tim mạch.  Do đó trong “Lục tự khí công[vii]”, âm A, Ha hoặc Kha là âm đặc trưng của tiếng cười đă được sử dụng để chữa những chứng bệnh liên quan đến Tâm hoặc tim mạch.  Tuy nhiên tiếng cười vẫn có những giới hạn.   Đông y cho rằng một loại cảm xúc thái quá có thể phương hại đến  khí hoặc tạng có liên quan.  Sự vui vẻ, thoải mái luôn luôn có lợi cho sức khoẻ nhưng những tràng cười lớn và sự phấn khích thái quá là một h́nh thức vận động mạnh có thể gây nguy  hiểm cho  những người đau thắt ngực không ổn định, suy tim nặng hoặc có áp huyết cao trên 180/10mmHg.  Quá tŕnh thư giăn do tiếng cười mang lại là quá tŕnh từ cực dương chuyển sang âm.  Ở những tràng cười quá phấn khích, trước khi giăn mạch và huyết áp hạ xuống là một giai đoạn ngắn – khi tiếng cười phát ra – nhịp tim tăng và nhu cầu dưỡng khí tại cơ  tim cũng tăng, nên có thể gây nguy hại cho những trường hợp trên.

Liệu pháp cười trong điều trị lâm sàng

Sau thảm hoạ sóng thần Tsunami, người ta thấy một chú hề thường đến các pḥng bệnh ở các bệnh viện  thuộc Srilanka để thăm viếng và chăm sóc các bệnh nhân, những người sống sót sau thảm hoạ đang được điều trị tại đây.  Đó là Tiến sĩ Hunter Patch Adams, một người Mỹ đă có tham vọng đi ṿng quanh trái đất để thay đổi thế giới bằng t́nh yêu và tiếng cười.  Ông nói “Tiếng cười là phương pháp điều trị tôt nhất”.

Cho đến nay, sự hài hước và tiếng cười đă được sử dụng rộng răi để làm giảm đau trong các chứng viêm khớp và bệnh ung thư, hai loại bệnh có cường độ đau cao hơn so với các chứng bệnh khác.  Nhiều nghiên cứu[viii] cho thấy cười có tác dụng rất tốt trong việc giảm đau và gia tăng cảm giác thoải mái cho người bệnh.  Causins th́ cho rằng “Cười giúp người bệnh  có khả năng chịu đựng và tự điều chỉnh tốt hơn”.  Trong bối cảnh của những bệnh viện, những chương tŕnh tạo tiếng cười được thực hiện dưới những h́nh thức thư viện hài, xe diễn lưu động hoặc những chương tŕnh chăm sóc của những diễn viên hề, những chuyên viên về liệu pháp cười được đào tạo riêng cho chương tŕnh nầy.  Thư viện hài (humour room) có thể được trang bị nhiều loại sách báo, tranh ảnh gây cười, những poster hài, những băng cassette hoặc video về những chuyện vui nhộn.  Tại Alta Vista Lodge, một cơ sở điều trị ung thư thuộc bệnh viện Ottawa Civic, thư viện hài mở cửa phục vụ bệnh nhân 24/24.  Đi xa hơn, một số nơi đă sử dụng hệ thống thu phát h́nh  để chuyển tải những chương tŕnh gây cười đến tận các pḥng bệnh.  Ngoài ra, khi người bệnh bị cách ly hoặc bất động, những xe đẩy được trang bị đầy đủ những phương tiện có thể tạo nên tiếng cười cũng có thể tiếp cận tận giường bệnh.  Tại Bệnh viện Nhi British Columbia, người ta có thể nh́n thấy những quần áo sặc sỡ, đồ trang điểm, những h́nh nộm, con rối và nhiều hoạt cụ vui nhộn khác.  Không phải nói, những trẻ em sẽ khao khát và thích thú như thế nào khi được chơi đùa, thưởng thức hoặc riêng lẻ hoặc sinh  hoạt nhóm với những hoạt cụ nầy.  Hăy thử h́nh dung cảnh các em đang phấn khích cười đùa hoặc chọc cười nhau ngay cả với các bác sĩ, y tá.  Không c̣n đau nhức, sợ hăi hoặc lo lắng.  Không có ranh giới giữa người bệnh và thầy thuốc.  Giữa họ đang phát triển t́nh thương và tính cộng đồng.

Một h́nh thức khác của các chương tŕnh hỗ trợ điều trị lâm sàng là những đợt thăm viếng và chăm sóc bệnh nhân định kỳ được thực hiện bởi những chuyên viên hề chuyên nghiệp về liệu pháp cười qua vai tṛ các bác sĩ hoặc điều dưỡng.  Nổi tiếng nhất là hoạt động của đơn vị “The Big Apple Circus  Clown Care Unit”[ix].  Thông qua đơn vị nầy, những chuyến chăm sóc và điều trị ba ngày mỗi tuần của các chuyên viên ở đây được cử đều đặn đến các bệnh viên thuộc khu vực New York cũng như tất cả các bệnh viện nhi trên toàn khắp nước Mỹ.

Cười giúp xúc tiến không khí hoà hợp và thân thiện

Tiếng cười thơ ngây của đứa trẻ có thể xua tan những bất hoà, căng thẳng giữa hai vợ chồng. Nụ cười thân thiện trong một buổi họp có thể làm dịu đi những tranh chấp và xúc tiến tinh thần hợp tác của các bên.  Ngày nay, trong bối cảnh nhịp sống nhanh của thời đại công nghiệp hoá, stress làm gia tăng sự mệt mỏi, gia tăng tỷ lệ số ngày nghỉ bệnh ở một bộ phận nhân viên.  Quan trọng hơn, stress làm giảm năng lực sáng tạo, ảnh hưởng tiêu cực đến quan hệ giao tiếp và làm xấu đi h́nh tượng của cá nhân hoặc tập thể trước mắt đồng sự, đối tác hoặc công chúng.  Tạo dựng nụ cười là biện pháp đơn giản để đối trị lại t́nh trạng nầy.  Tại Việt Nam, dù có tiếng là một dân tộc lạc quan, hay cười, cũng không tránh khỏi thiếu vắng nụ cười ở những nơi mà nhịp độ làm việc quá căng thẳng như hải quan, bệnh viện...  Đó cũng là lư do khiến nhiều nơi đă phải nhắc nhở các nhân viên của ḿnh phải thường xuyên giữ được nụ cuời trong khi làm việc.  Ở phương Tây, nhiều tổ chức đă được lập ra nhằm cung cấp dịch vụ tư vấn, huấn luyện cho các cơ quan, xí nghiệp về những phương cách để có được bầu không khí hài hước, vui vẻ, thân thiện vừa giúp tăng năng suất vừa nâng cao tính đồng đội trong nhân viên.  Đặc biệt, một nghiên cứu mới đây của  Giáo sư Mark Van Vugt thuộc trường Đại học Kent, Mỹ c̣n cho biết tâm trạng thoải mái do tiếng cười mang lại c̣n xúc tiến sự hợp tác và ḷng vị tha[x], khiến cho  con người dễ mở tấm ḷng và cả mở hầu bao để chia sẽ với người khác và với cộng đồng.  Ông nói “Nghiên cứu nầy có thể gợi ra những h́nh thức mới giúp các tổ chức từ thiện động viên thêm được nhiều sự đóng góp hơn.”

Tiếng cười và sự lạc quan của người Việt

Vào đầu thế kỷ XX, một bài khảo luận của ông Nguyển Văn Vĩnh liên quan đến tiếng cười của người Việt chúng ta đă được đăng trên tờ  Đông Dương Tạp chí. Bài báo có tựa đề Ǵ cũng cười”.  Ông viết “An Nam ta có một thói lạ là thế nào cũng cười.  Người ta khen cũng cười, người ta chê cũng cười. Hay cũng h́ mà dở cũng h́, quấy cũng h́.  Nhăn răng cười một tiếng mọi việc hết nghiêm trang.”  Ông  là một nhà nghiên cứu văn hoá nổi tiếng, học rộng, biết nhiều, nên điều nhận xét trên hẳn phải có căn cứ.  Dù có ư chê trách nhưng ông cũng đă xác nhận dân ta rơ là có tính lạc quan, hay cười.  Có lẽ chính nhờ tính cách lạc quan nên nhân dân ta mới có đủ nghị lực và niềm tin vượt qua nhiều  gian khó và thăng trầm của lịch sử, không những giữ được nước mà c̣n mở rộng bờ cơi cho đến hôm nay.

Theo những nghiên cứu của các nhà tâm lư học, tính lạc quan thường đi chung với hoà hợp và dễ tha thứ.  Thực tế nầy là do cơ chế đối lập 2 mặt giữa 2 bán cầu năo trái và phải.  Những cảm xúc lạc quan, thoải mái, hoà hợp, dễ tha thứ đều bị chi phối bởi cùng một bán cầu năo trái.  Người nào có bán cầu năo trái hoạt động nhiều hơn sẽ dễ có những cảm xúc tích cực, dễ lạc quan tha thứ.  Ngược lại nếu có bán cầu năo bên phải chiếm ưu thế hơn sẽ dễ bị tác động bởi những cảm xúc tiêu cực như sợ hải, thù hận hoặc lo lắng căng thẳng. 

Hiếm có một dân tộc nào mà có sự hoà hợp và không phân biệt giữa hàng mấy chục sắc tộc anh em như dân tộc chúng ta.  Cũng hiếm có dân tộc nào sẵn sàng mở rộng ṿng tay và nụ cười để chào đón thân thiện kẻ thù sau chiến tranh như chúng ta.  Phải chăng đa số người Việt  khi sinh ra đă may mắn có được sự thiên thắng của bán cầu năo trái so với bán cầu năo phải?

Nói người Việt lạc quan không chỉ là ta khen dân ta theo kiểu “mẹ hát con khen hay”.  Một nghiên cứu được công bố gần đây của tổ chức các nền kinh tế mở (NEF) đă xếp Việt Nam đứng thứ 12 trên toàn cầu và là quốc gia đứng đầu (hạnh phúc nhất) ở châu Á!  Bảng đánh giá, xếp hạng nầy căn cứ vào một số tiêu chuẩn như sự bằng ḷng với cuộc sống, tuổi thọ trung b́nh, yếu tố môi trường.  Như vậy người Việt lạc quan, hay cười không phải là một nhận định cảm tính.  Tiếng cười và sự lạc quan có ích cho sức khoẻ, hạnh phúc và dễ mang lại một không khí hoà hợp trong cộng đồng.  Tuy nhiên lạc quan quá mức chưa chắc  là một điều tốt.  Lạc quan đến nỗi ăn uống, chè chén say sưa không cần nghĩ đến hậu quả.  Lạc quan đến nỗi chạy xe lạng lách quá thoải mái, không quan tâm dến luật lệ,  không nghĩ đến tai nạn có thể xảy ra bất cứ lúc nào cho bản thân hoặc cho người khác.  Lạc quan đến nỗi lúc nào cũng nghĩ  ḿnh là một ông trời con tha hồ kêu mưa gọi gió, tiếm chức lộng quyền… Những kiểu lạc quan nầy có lẽ cần phải ngưng bớt lại.  Tiếng cười cũng vậy.  Ông bà ta vẫn hay nói ăn coi nồi ngồi coi hướng, cười cũng cần đúng lúc đúng nơi.  Giữa những chốn tôn nghiêm như đền chùa tông miếu,  những giờ phút trang trọng  của hội, lễ, hoặc những nơi đang xảy ra nạn tai, tang chế th́ dù có gặp việc “mắc cười” đến mấy cũng phải cố nén lại.  Đó cũng là tránh những cái cười vô duyên mà cụ Vĩnh đă chê trách.  Ngoài ra, những nụ cười cay độc, cười châm biếm hoặc cười khinh miệt, dè biểu không xuất phát từ sự lạc quan hoặc t́nh thương, không dẫn đến hạnh phúc và sự hoà hợp cũng không phải là những cái cười đáng khuyến khích.


 

[i] Norman Causin.  Anatomy of all illness. (1979)

[ii] Fry W. The study of humor. Antioch University Press. 1979. Tr56-61..

[iii] Leftcourt H. Humor and Life Stress. New York. Springer-Verlag. 1986

[iv] Therapeutic benefits of laughter. www.holistic-online.com/humor_therapy

[v] Việt Hải. Nụ cười có lợi cho tim mạch. www.khoahocnet

[vi] Dean Ornish. Love & Survival: The scientific basis for the healing power of intimacy. Harper Collins. 1998

[vii] Lục tự khí công là một phương pháp khí công  thông qua hít vào, thở ra và vận dụng 6 tự quyết ha, hô, hi, suy, hư, hu trong lúc thở ra cho mục đích chữa bệnh dưỡng sinh.

[viii]Christine Puder. The healthful effects of laughter. Journal of Child and Youth Care. Vol.12. 1998

[ix] Ken R. Wells. Humor Therapy. www.healthline.com/galecontent/humor-therapy

[x] Andrea Thompson. Laughter May Boost Altruistic Behavior. www.livescience.com.health.


Người bệnh có thể tự ḿnh làm giảm nhanh cơn cao huyết áp
Bàn vệ các chứng "hư hỏa" của y học cổ truyền nhân hiện tượng "đầu bốc khói".
Chia sẻ và kết nối v́ những quả tim khoẻ mạnh
Chăm sóc sốt xuất huyết tại gia đ́nh, địa long, lá đu đủ chữa SXH
Chế độ dinh dưỡng chống stress
Chế độ ăn chay và sức khoẻ tim mạch
Chế độ ăn uống pḥng chống cao huyết áp
Chữa bệnh bằng phương pháp xông hơi
Chữa bệnh dưỡng sinh bằng chế độ ăn uống phù hợp với tự nhiên
Chữa bệnh viêm xoang bằng y học cổ truyến
Chữa rối loạn dương cương bằng liệu pháp tự nhiên
Chữa ung thư bằng liệu pháp tự nhiên
Chữa viêm loét dạ dày bằng liệu pháp tự nhiên
Chữa đau nửa đầu bằng y học cổ truyền
Có nên ngăn con em đến trường để chống dịch cúm?
Cười không chỉ là một liều thuốc bổ !
Cấp cứu và điều trị đau thắt ngực bằng liệu pháp tự nhiên
Củ gừng - gia vị, thuốc quư
Diệp hạ châu, cây “tán sỏi” chữa viêm gan siêu vi
Dưỡng Sinh & Tự Chữa Bệnh Bằng Ngủ Tâm Trạm Trang Công
Gia vị, vị thuốc từ cây chanh
Giá trị dinh dưỡng và chữa bệnh của bắp
Giá trị dinh dưỡng và chữa bệnh của chuối
Giá trị dưỡng sinh của huyệt âm giao
Giá trị kháng viêm và giảm béo trong chế độ dinh dưỡng với ngũ cốc thô
Hoa cúc sơ phong tiết nhiệt, pḥng chống cảm cúm
Kiểm soát stress trong điều trị đái tháo đường
Làm ǵ để chống stress trong những ngày Tết?
Lục tự khí công
Mùa nắng nóng coi chừng sỏi thận
Mộc nhĩ đen
Một số sai lầm phổ biến trong chế độ dinh dưỡng hiện nay
Một số điều cần lưu ư khi thực hành đi bộ
Ngồi thiền để nâng cao hiệu quả công tác và tăng cường sức khỏe
Những bài thuốc quư từ “Cây ổi sau nhà”
Những bí thuật "Hườn tinh bổ năo" trong truyền thống dưỡng sinh phương Đông
Những lợi ích vô giá từ việc thực hành đi bộ
Năng vận động để chống stress
Nước súp gà, một phương thuốc chống cảm cúm, tăng sức đề kháng
Pḥng chống đái tháo đường bằng liệu pháp tự nhiên
Phật thủ liệu pháp
Rau má giải độc, dưỡng âm
Rau sam, cây rau, vị thuốc
Sử dụng rễ Nhàu trong y học cổ truyền
Tai sao ăn kiêng mà không thấy giảm cân?
Thay đổi lối sống trong chiến lược pḥng chống bệnh tật
Thiền là một phương pháp tự chữa bệnh
Thoát vị đĩa đệm và hội chứng đau lưng do tâm lư
Thực hư về việc nuốt sống hạt đậu đen chữa bệnh
Táo bón tuổi già
Tùy tức quán và phản xạ thở bụng
Tăng cường sức miễn dịch để pḥng chống cảm cúm
Tư duy tích cực cho sức khỏe, hạnh phúc và sự ḥa hợp
Tỏi, một số hiệu quả kỳ diệu và những điều cần lưu ư
Tự chữa bệnh bằng tĩnh tọa Châu thiên pháp
Tự chữa say tàu xe, không dùng thuốc và không phản ứng phụ!
Tự chữa Stress bằng phương pháp không dùng thưốc
Uống cà phê, lợi và hại, bao nhiêu th́ vừa?
Vài tṛ cũa việc kết ấn trong khí & công tĩnh tọa tự chữa bệnh
Xử lư cấp cứu và điều trị di chứng tai biến mạch máu năo
Y học Phương Tây và liệu pháp tự nhiên trong việc điều trị bệnh tim mạch
Yoga cho người bệnh tiểu đường
Yoga và sức khỏe
 Chia sẻ và kết nối v́ những quả tim khoẻ mạnh
 Chữa tiểu không tự chủ ở phụ nữ bằng liệu pháp tự nhiên
 Chữa viêm gan siêu vi bằng Đông y
Ư nghĩa khí và khí hoá của y học phương Đông trong dưỡng sinh pḥng bệnh
Ư nghĩa tích cực của những bữa cơm gia đ́nh
Ăn giảm muối, vấn nạn bị xao lăng
Ăn ít, ăn lành mạnh để sống lâu và sống khoẻ
Đinh lăng, cây cảnh và vị thuốc
Điều trị hen suyễn bằng liệu pháp tự nhiên
Điều trị suy nhược thần kinh bằng y học cổ truyền
Điều trị viêm khớp dạng thấp bằng liệu pháp tự nhiên
Điều trị viêm khớp dạng thấp bằng liệu pháp tự nhiên
Điều đáng quan tâm về những bữa ăn sáng
“Vài phút bằng một giờ”, chiến lược mới về rèn luyện thân thể

 

BS PHAN XUÂN TRUNG

"Lăng tử giữa thương trường"


 WHO definition of HEALTH:
Health is a state of complete physical, mental and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity.


Hệ thống phần mềm quản lư bệnh viện
YKHOA.NET 2005

ASP.NET - Unicode - Web based
HIS - RIS/PACS - LIS - DIS - HL7 - DICOM - IDC10
E-prescribing
E-Patient-Record

QUẢN LƯ CHUYÊN MÔN

Quản lư viện phí

Toa thuốc thông minh

Chẩn đoán h́nh ảnh

Quản lư xét nghiệm

Bệnh án điện tử

Quản lư dược bệnh viện

Quản lư quầy thuốc tây

QUẢN LƯ HÀNH CHÁNH

QL nhân sự - tiền lương

QL vật tư - trang thiết bị

QL tài chánh - kế toán

Báo cáo - giám sát

 

 

 

Website YKHOANET.COM khai trương ngày 24/12/2000

Website YKHOANET - Y KHOA VIỆT NAM
www.ykhoanet.com www.ykhoa.net 

 In trang này     Phản hồi

Web Master: Dr PHAN XUAN TRUNG - drxuantrung@ykhoa.net