www YKHOANET

Y HỌC CỔ TRUYỀN

Bài thuốc

B́nh luận

Điều trị - Chữa bệnh

Món ăn bài thuốc

Thảo dược

Trà dược - tửu dược

Tự chữa bệnh

Chữa bệnh không dùng thuốc

Xoa bóp chữa bệnh

 

 

Chế độ dinh dưỡng chống stress

Lương y VƠ HÀ

Bên cạnh  những phương pháp tập luyện để kiểm soát cảm xúc, chế độ dinh dưỡng là một kênh quan trọng để giúp chống stress, ổn định tâm lư và bổ sung năng lượng.

Trong cuộc sống ngày nay, nhịp sống nhanh, áp lực công việc và những va chạm trong các mối quan hệ liên tục tạo ra cho mỗi người nhiều sự căng thẳng lo âu. Bên cạnh  những phương pháp tập luyện để kiểm soát cảm xúc, chế độ dinh dưỡng là một kênh quan trọng để giúp ổn định tâm lư và bổ sung năng lượng.  Sau đây là một số nguyên tắc chung về một chế độ ăn uống giúp giảm sự căng thẳng.

Bảo đảm một nguồn năng lượng ổn định cho năo.

 Chất bột đường là nguồn  năng lượng quan trọng cho mọi hoạt động của cơ thể, nhất là các tế bào năo.  Tuy nhiên, việc ăn nhiều thực phẩm tinh lọc, hay ăn ngọt, uống nhiều nước ngọt có thể làm tăng vọt đường huyết tạo được cảm giác thoải mái nhất thời do năo là tổ chức nhạy cảm nhất với chất đường.  Cảm giác nầy cũng chóng biến mất khi đường huyết hạ xuống.  Những dao động lên và xuống xảy ra thường xuyên dễ gây t́nh trạng “nghiện” chất ngọt, làm rối loạn hoạt động nội tiết, gia tăng những stress oxy hoá và ảnh hưởng xấu đến hành vi và tâm lư của con người.  Do đó, để bảo đảm một nguồn năng lượng kéo dài và ổn định cần ăn những carbohydrate phức hợp từ những loại ngũ cốc như gạo lức, bắp, hạt kê.   Khẩu phần hợp lư cần khoảng từ 65% đến 75% năng lượng từ ngũ cốc.  Ngoài những vi chất bổ ích khác, ngũ cốc và các loại hạt có nhiều chất xơ vừa  giúp chuyển hoá mỡ vừa điều tiết sự hấp thu chất đường, yếu tố quan trọng để điều hoà nội tiết, kiểm soát cảm xúc.

Nguồn chất đạm dễ chuyển hóa cần thiết để làm dịu thần kinh.

Một nghiên cứu ở Nhật cho thấy những người bệnh thận phải ăn giảm chất đạm trong khẩu phần hàng ngày dễ xuất hiện các triệu chứng trầm cảm, căng thẳng.   Hoạt động của tế bào năo cần nhiều loại protein thiết yếu khác nhau, đặc biệt là tryptophan.  Khi vào cơ thể, tryptophan sẽ được chuyển hoá thành serotonin có tác dụng làm tăng cảm giác hưng phấn, lạc quan.  Tryptophan có nhiều trong cá, thịt ḅ, thịt heo, gà, gà tây, trứng, các loại đậu như đậu nành, đậu xanh.  Tuy nhiên, chỉ nên dùng một ít thịt ḅ, thịt heo đă gạn bỏ mỡ, nên dùng  các loại đạm động vật dễ chuyển hoá từ cá, các loại thịt trắng hoặc đạm thực vật từ các loại đậu.  Nhu cầu trung b́nh lượng đạm cho 1 người khoảng từ 70 đến 90g/ngày.  Nên ăn nhiều các loại đậu, nhất là đậu nành.  Đậu nành có hàm lượng đạm cao hơn cả thịt, gồm đủ các loại acíd amin thiết yếu, chất lecithin, một loại chất béo rất cần thiết cho năo mà c̣n có hàm lượng cao hợp chất isoflavones, chất chống oxy hoá .

 Chất béo động vật làm gia tăng những phản ứng stress.

Một nghiên cứu tại trường Đại học Calgary, Canada đă cho thấy ăn nhiều chất béo băo hoà trong các loại thịt và mỡ động vật, những loại thức ăn nhanh làm gia tăng những tác dụng tiêu cực của stress.  Người ta chia những người tham gia thí nghiệm ra làm 2 nhóm.  Nhóm A dùng điểm tâm với thức ăn nhanh Mc Donald’s, nhóm B dùng điểm tâm ít chất béo, nhiều  ngũ cốc thô và sữa đă gạn bỏ bớt chất béo.  Cả 2 nhóm đều trải qua những điều kiện căng thẳng giống nhau.  Kết quả cho thấy chỉ những người ở nhóm A có những dấu hiệu bị stress c̣n những người ở nhóm B th́ không.  Chất béo băo hoà từ thịt động vật là nguyên nhân chánh tạo ra xơ vữa, làm gia tăng những đáp ứng viêm và stress. Ngược lại, các chuyên viên dinh dưỡng khuyên chúng ta nên ăn nhiều cá và các loại hạt có chất béo.  Các loại cá như cá hồi, cá thu, cá ṃi và những loại hạt béo như hạt mè, hạt hướng dương, hạt dẻ có thể cung cấp cho cơ thể nhiều acid béo omega 3, bao gồm 2 loại acid béo thiết yếu cần thiết cho tế bào năo thường được nhắc đến là EPA (eicosapentaenoic) và DHA (docosahexaenoic acid).  Đây là những loại chất béo tốt cần thiết cho hoạt động của hệ tim mạch và cả hệ thần kinh, có thể giúp phát triển, bảo vệ và chữa lành các tế bào năo.  

Những sinh tố, chất khoáng làm dịu thần kinh.

Có nhiều sinh tố và chất khoáng đóng vai tṛ quan trọng trong việc duy tŕ một tâm lư thoải mái cho cơ thể. Nhiều nghiên cứu cho thấy việc thiếu một vài loại sinh tố, nhất là nhóm sinh tố B sẽ làm rối loạn hoạt động của năo.  Trong những điều kiện stress, nhu cầu những loại vi chất nầy gia tăng nhiều so với b́nh thường.

Bác sĩ H.L. Newbold, MD, một nhà nghiên cứu về tương quan giữa dinh dưỡng và hành vi đă đề cao B1 như là một loại sinh tố thống soái của tế bào thần kinh mà thiếu nó có thể sẽ xảy ra tất cả những triệu chứng bệnh lư về thần kinh mà con người có thể nghỉ ra như mệt mơi, trầm cảm, táo cấp, thiếu tập trung, mất định hướng, ảo giác, tê tay[i] . . .Ông cho rắng, không giống như nhiều loại thuốc khác, B1 có tác dụng điều hoá, b́nh thường hoá (normalize). Nó có thể gây hưng phấn ở người mệt mỏi, trầm cảm nhưng cũng có thể làm êm dịu ở những người đang quá kích thích.  Hỗ trợ cho những hoạt động này c̣n phải tính đến vai tṛ của nhiều sinh tố B khác như niacin (B3), riboflavin (B2), pyridoxin (B6), pantothenic acid và B12.  Các sinh tố nhóm B có nhiều trong ngũ cốc, các loại hạt đậu, mè, men rượu bia, mầm lúa ḿ, tim, gan.

Sự thiếu hụt một số chất khoáng quan trọng như magnesium và calcium cũng dễ gây ra những triệu chứng căng thẳng, lo sợ hoặc suy giảm trí nhớ.  Ngoài ra, nhiều thí nghiệm khoa học  cho biết  những đối tượng trải qua stress đều có biểu hiện sụt giảm nghiêm trọng lượng các chất kẽm, sắt, selenium.  Do đó, những khoáng chất nầy cần được bổ sung trong chế độ ăn chống stress.  Tôm, cua, yaourt, ṣ, hến có nhiều khoáng chất nầy.  Những loại hạt toàn phần cũng là nguồn tự nhiên chứa những khoáng chất Mg, Ca, Zn và nhiều sinh tố nhóm B.

Cẩn thận với những chất kích thích.

Một nghiên cứu ở Nhật cho biết những người làm việc nhiều áp lực nhất thường cũng là những người ít vận động tay chân, hay ăn bất thường, dùng trà và cà phê nhiều và cũng là những người bị stress nhất!  Với tác dụng kích thích thần kinh trung ương, trà, cà phê, rượu, cacao hoặc những chất kích thích khác có thể tạm thời  gây ra cảm giác hưng phấn. Tuy nhiên khi được sử dụng nhiều, những kích hoạt liên tục sẽ gây ra nhiều phản ứng độc hại. Vả lại, càng bị kích thích càng thêm stress và lượng thức uống mà cơ thể cần sẽ càng cao. Ṿng luẩn quẩn này cần phải được chấm dứt. 

 Trong những lúc cuối của một giai đoạn căng thẳng hoặc những lúc phải đáp ứng với những cao điểm của công việc, nhiều người  dễ bị cảm, cúm v́ stress làm suy giảm sức miễn dịch.  Đây là lúc cơ thể  bị suy sụp về cả 2 mặt  thể chất lẫn tâm lư, cần phải được nghỉ ngơi và bồi dưỡng bằng một chế độ ăn đầy đủ và cân bằng chớ không phải bằng những chất kích thích.

Có nên bổ sung những viên sinh tố?

Hiện nay thị trường có nhiều loại thuốc chống stress bao gồm nhân sâm và một số sinh tố như B1, B6, C hoặc  khoáng chất như Magnesium, Calcium.  Những viên sinh tố nầy có thể dùng tạm thời  trong khi chúng ta quá mệt mỏi hoặc căng thẳng v́ công việc.  Việc bổ sung thêm viên sinh tố hoặc chất khoáng cũng cần thiết trong một số trường hợp suy dinh dưỡng.  Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp khác, nhiều nhà khoa học khuyên không nên dùng những chế phẩm nầy thường xuyên hoặc dài ngày v́ có thể gây ra những phản ứng phụ có hại cho các hoạt động chức năng khác của cơ thể[ii].  Sinh tố, chất khoáng bao gồm nhiều chất chống oxy hoá có rất nhiều trong các loại ngũ cốc, các loại hạt và rau quả.  Ăn đa dạng nhiều hạt thô, các loại đậu, những loại hạt có vơ cứng và  rau quả  sẽ không sợ thiếu những vi chất cần thiết

 


 

[i] Mark Bricklin. The Practical Encyclopedia of Natural Healing. Rodale Press.Tr.160.161.

[ii] Barbara V. Howard. Antioxidants Vitamin Supplements and Cardiovascular deseases. http://cir.ahajournal.org


Người bệnh có thể tự ḿnh làm giảm nhanh cơn cao huyết áp
Bàn vệ các chứng "hư hỏa" của y học cổ truyền nhân hiện tượng "đầu bốc khói".
Chia sẻ và kết nối v́ những quả tim khoẻ mạnh
Chăm sóc sốt xuất huyết tại gia đ́nh, địa long, lá đu đủ chữa SXH
Chế độ dinh dưỡng chống stress
Chế độ ăn chay và sức khoẻ tim mạch
Chế độ ăn uống pḥng chống cao huyết áp
Chữa bệnh bằng phương pháp xông hơi
Chữa bệnh dưỡng sinh bằng chế độ ăn uống phù hợp với tự nhiên
Chữa bệnh viêm xoang bằng y học cổ truyến
Chữa rối loạn dương cương bằng liệu pháp tự nhiên
Chữa ung thư bằng liệu pháp tự nhiên
Chữa viêm loét dạ dày bằng liệu pháp tự nhiên
Chữa đau nửa đầu bằng y học cổ truyền
Có nên ngăn con em đến trường để chống dịch cúm?
Cười không chỉ là một liều thuốc bổ !
Cấp cứu và điều trị đau thắt ngực bằng liệu pháp tự nhiên
Củ gừng - gia vị, thuốc quư
Diệp hạ châu, cây “tán sỏi” chữa viêm gan siêu vi
Dưỡng Sinh & Tự Chữa Bệnh Bằng Ngủ Tâm Trạm Trang Công
Gia vị, vị thuốc từ cây chanh
Giá trị dinh dưỡng và chữa bệnh của bắp
Giá trị dinh dưỡng và chữa bệnh của chuối
Giá trị dưỡng sinh của huyệt âm giao
Giá trị kháng viêm và giảm béo trong chế độ dinh dưỡng với ngũ cốc thô
Hoa cúc sơ phong tiết nhiệt, pḥng chống cảm cúm
Kiểm soát stress trong điều trị đái tháo đường
Làm ǵ để chống stress trong những ngày Tết?
Lục tự khí công
Mùa nắng nóng coi chừng sỏi thận
Mộc nhĩ đen
Một số sai lầm phổ biến trong chế độ dinh dưỡng hiện nay
Một số điều cần lưu ư khi thực hành đi bộ
Ngồi thiền để nâng cao hiệu quả công tác và tăng cường sức khỏe
Những bài thuốc quư từ “Cây ổi sau nhà”
Những bí thuật "Hườn tinh bổ năo" trong truyền thống dưỡng sinh phương Đông
Những lợi ích vô giá từ việc thực hành đi bộ
Năng vận động để chống stress
Nước súp gà, một phương thuốc chống cảm cúm, tăng sức đề kháng
Pḥng chống đái tháo đường bằng liệu pháp tự nhiên
Phật thủ liệu pháp
Rau má giải độc, dưỡng âm
Rau sam, cây rau, vị thuốc
Sử dụng rễ Nhàu trong y học cổ truyền
Tai sao ăn kiêng mà không thấy giảm cân?
Thay đổi lối sống trong chiến lược pḥng chống bệnh tật
Thiền là một phương pháp tự chữa bệnh
Thoát vị đĩa đệm và hội chứng đau lưng do tâm lư
Thực hư về việc nuốt sống hạt đậu đen chữa bệnh
Táo bón tuổi già
Tùy tức quán và phản xạ thở bụng
Tăng cường sức miễn dịch để pḥng chống cảm cúm
Tư duy tích cực cho sức khỏe, hạnh phúc và sự ḥa hợp
Tỏi, một số hiệu quả kỳ diệu và những điều cần lưu ư
Tự chữa bệnh bằng tĩnh tọa Châu thiên pháp
Tự chữa say tàu xe, không dùng thuốc và không phản ứng phụ!
Tự chữa Stress bằng phương pháp không dùng thưốc
Uống cà phê, lợi và hại, bao nhiêu th́ vừa?
Vài tṛ cũa việc kết ấn trong khí & công tĩnh tọa tự chữa bệnh
Xử lư cấp cứu và điều trị di chứng tai biến mạch máu năo
Y học Phương Tây và liệu pháp tự nhiên trong việc điều trị bệnh tim mạch
Yoga cho người bệnh tiểu đường
Yoga và sức khỏe
 Chia sẻ và kết nối v́ những quả tim khoẻ mạnh
 Chữa tiểu không tự chủ ở phụ nữ bằng liệu pháp tự nhiên
 Chữa viêm gan siêu vi bằng Đông y
Ư nghĩa khí và khí hoá của y học phương Đông trong dưỡng sinh pḥng bệnh
Ư nghĩa tích cực của những bữa cơm gia đ́nh
Ăn giảm muối, vấn nạn bị xao lăng
Ăn ít, ăn lành mạnh để sống lâu và sống khoẻ
Đinh lăng, cây cảnh và vị thuốc
Điều trị hen suyễn bằng liệu pháp tự nhiên
Điều trị suy nhược thần kinh bằng y học cổ truyền
Điều trị viêm khớp dạng thấp bằng liệu pháp tự nhiên
Điều trị viêm khớp dạng thấp bằng liệu pháp tự nhiên
Điều đáng quan tâm về những bữa ăn sáng
“Vài phút bằng một giờ”, chiến lược mới về rèn luyện thân thể

 

BS PHAN XUÂN TRUNG

"Lăng tử giữa thương trường"


 WHO definition of HEALTH:
Health is a state of complete physical, mental and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity.


Hệ thống phần mềm quản lư bệnh viện
YKHOA.NET 2005

ASP.NET - Unicode - Web based
HIS - RIS/PACS - LIS - DIS - HL7 - DICOM - IDC10
E-prescribing
E-Patient-Record

QUẢN LƯ CHUYÊN MÔN

Quản lư viện phí

Toa thuốc thông minh

Chẩn đoán h́nh ảnh

Quản lư xét nghiệm

Bệnh án điện tử

Quản lư dược bệnh viện

Quản lư quầy thuốc tây

QUẢN LƯ HÀNH CHÁNH

QL nhân sự - tiền lương

QL vật tư - trang thiết bị

QL tài chánh - kế toán

Báo cáo - giám sát

 

 

 

Website YKHOANET.COM khai trương ngày 24/12/2000

Website YKHOANET - Y KHOA VIỆT NAM
www.ykhoanet.com www.ykhoa.net 

 In trang này     Phản hồi

Web Master: Dr PHAN XUAN TRUNG - drxuantrung@ykhoa.net