www YKHOANET

Y HỌC PHỔ THÔNG

Cấp cứu

Sức khỏe trẻ em

Sức khỏe người cao tuổi

Sức khỏe phụ nữ

Cao huyết áp

Bệnh thường gặp

Khớp

Huyết học

Tai mũi họng

Tâm thần

Răng hàm mặt

Bệnh mắt

Pháp y

Thẩm mỹ

Kỹ thuật y khoa

Da liễu

Hỏi đáp sức khỏe

 

 

CHUYÊN ĐỀ GIỚI TÍNH

Nghiên cứu t́nh dục học

Thắc mắc biết hỏi ai

Giới tính

Sách giáo dục giới tính

Sức khỏe t́nh dục

Tṛ chuyện về t́nh dục

HIV/AIDS

Bệnh của cơ quan sinh dục

 

SÁCH THAM KHẢO

260 bệnh tật trẻ em

Bác sĩ vui tính

Dinh dưỡng và an toàn thực phẩm

Giấc ngủ trẻ em

Sức khỏe phụ nữGiải phẫu thẩm mỹ

 

 

ĐIỀU TRỊ THOÁI HÓA KHỚP Ở NGƯỜI CÓ TUỔI

PTS. BS LÊ ANH THƯ

Bệnh viện Chợ Rẫy TPHCM

Thoái hóa khớp là quá tŕnh lăo hóa của tổ chức sụn khớp, đầu xương và các tổ chức phần mềm quanh khớp, đây là một quá tŕnh tất yếu ở người có tuổi. Việc điều trị tuy không đảo ngược quá tŕnh này nhưng có thể làm quá tŕnh này chậm lại, giảm đau và duy tŕ chức năng vận động của khớp. Điều này vô cùng có ư nghĩa với cuộc sống của người có tuổi. Để đạt được kết quả điều trị cần có sự phối hợp hài ḥa giữa điều trị bằng thuốc và các biện pháp điều trị không dùng thuốc trong đó thuốc không phải là yếu tố quyết định.

Với các tiến bộ của y học, tuổi thọ của con người đă đạt tới con số 70 ở hầu hết các quốc gia và 80 ở nhiều quốc gia trên thế giới v́ vậy tuổi 70, trên 70, trên 75 không c̣n được coi là tuổi "cổ lai hy" nữa. Số người có tuổi (trên 65) và lớn tuổi (trên 75) ngày càng gia tăng và chiếm một vị trí quan trọng trong xă hội. Khi tuổi thọ của con người càng cao, tỷ lệ mắc bệnh thoái hóa khớp sẽ càng cao v́ cũng như mọi quá tŕnh sống, con người vẫn phải phát triển theo quy luật chung của tạo hóa: Sinh - Lăo. Và?hi có tuổi, mỗi chúng ta thường khó tránh khỏi hiện tượng đau nhức xương khớp và hạn chế khả năng vận động do các khớp bị thoái hóa. Đây là nguyên nhân chính gây đau đớn, giảm khả năng vận động và giảm chất lượng cuộc sống của con người khi bước qua tuổi 70. Điều trị thoái hóa khớp ở người có tuổi là góp phần chăm sóc sức khỏe và nâng cao chất lượng sống cho người có tuổi v́ mục tiêu "Sức khỏe cho người có tuổi" của ngành Y tế nước ta và của Tổ chức Y tế Thế giới.

ĐIỀU TRỊ THOÁI HÓA KHỚP Ở NGƯỜI CÓ TUỒI

Con người vẫn được coi là một cỗ máy hoàn hảo nhất của tạo hóa và dù hoàn hảo đến mấy, dù con người có cố gắng đến mấy th́ các bộ phận trong cơ thể cũng bị thay đổi theo thời gian. Tỷ lệ bị thoái hóa khớp tăng theo tuổi, nếu dưới 35 tuổi tỷ lệ bệnh là 30% th́ trên 65 tuổi tỷ lệ bệnh là 60%, trên 75 tuổi tỷ lệ bệnh là trên 70% và trên 80 tuổi tỷ lệ bệnh lên tới蠸5%. Các tiến bộ khoa học kỹ thuật về gen, di truyền đă cho phép con người thực hiện thành công nhiều trường hợp ghép các cơ quan như thận, phổi, tim, khớp, xương, da, giác mạc....để thay thế các bộ phận, cơ quan bị hư hỏng, cứu nhiều người thoát khỏi những căn bệnh hiểm nghèo. Tuy nhiên việc thay thế các cơ quan của con người nói chung hay thay thế các khớp bị thoái hóa và mất chức năng vận động nói riêng c̣n gặp nhiều khó khăn, tốn kém và chưa thể thực hiện rộng răi đặc biệt trong hoàn cảnh nước ta. Mặc dù chưa có một biện pháp nào thật hữu hiệu để "cải lăo hoàn đồng" nhưng với những kiến thức y học ngày càng hoàn thiện chúng ta có thể làm quá tŕnh thoái hóa chậm lại, giữ ǵn và bảo vệ các tổ chức, cơ quan trong đó có sụn khớp nhờ đó có thể?uy tŕ được chức năng vận động của con người cho đến cuối cuộc đời.

Điều trị thoái hóa khớp ở người có tuổi nhằm hai mục đích chính là: Giảm đau và Giữ ǵn, duy tŕ chức năng vận động của khớp.

1. Giảm đau: Hiện tượng đau do thoái hóa khớp ở người có tuổi có thể được kiểm soát bằng thuốc và các biện pháp không dùng thuốc.

·         Giảm đau bằng thuốc: Chúng ta đă biết tuổi tác là một yếu tố thuận lợi dễ xảy ra các phản ứng có hại của thuốc nên việc sử dụng thuốc ở người có tuổi cần rất thận trọng, cần có sự chỉ dẫn và theo dơi của thầy thuốc và cần hết sức tránh việc lạm dụng thuốc đặc biệt là các thuốc kháng viêm. Việc sử dụng thuốc tuỳ tiện, thiếu chỉ dẫn, thiếu theo dơi sẽ khó tránh khỏi những tai biến đáng tiếc, ảnh hưởng xấu tới sức khỏe làm giảm chất lượng sống, giảm tuổi thọ đồng thời làm tăng các chi phí y tế liên quan. Các thuốc dùng để giảm đau gồm:

- Các thuốc giảm đau đơn thuần: Paracetamol, Aspirin, Idarac, Tramadol...

- Các thuốc kháng viêm giảm đau không có Steroid: Diclofenac, Ibuprofen, Meloxicam, Tenoxicam... được dùng khi cần thiết, trong những giai đoạn cụ thể.

- Corticosteroid chích vào khớp hoặc tại chỗ (khi có chỉ định)

- Chất thay thế dịch khớp (Hyaluronic acid) chích vào khớp gối (khi có chỉ định)

(Lưu ư việc chích thuốc và khớp hoặc tại chỗ nhất thiết phải do các bác sỹ chuyên khoa thực hiện trong điều kiện bảo đảm vô trùng)

·         Giảm đau bằng các biện pháp không dùng thuốc: các biện pháp này vừa làm giảm đau vừa là biện pháp tốt nhất để hạn chế việc sử dụng thuốc giảm đau v́ vậy có vai tṛ rất quan trọng trong điều trị thoái hóa khớp ở người có tuổi:

- Giáo dục sức khỏe để người bệnh hiểu căn bệnh của ḿnh và các nguyên tắc cơ bản để tự luyện tập, chăm sóc, bảo vệ và duy tŕ chức năng vận động của khớp, tránh quá tải khớp ( béo ph́, mang vác nặng), tránh các động tác xấu (ngồi xổm, ngồi bó gối, đi lên xuống thang bộ, đứng lâu...), tránh "lăng phí" khớp.

- Có chế độ sinh hoạt đúng mức và phù hợp với t́nh trạng của khớp, giảm sự tỳ đè lên khớp (giảm cân nặng, có gậy chống hoặng nạng để giảm bớt lực tỳ đè lên khớp gối khi đi lại, có ghế ngồi vừa tầm và chỗ vịn để tránh chịu lực cho khớp gối khi đứng lên hay ngồi xuống, có giầy, dép phù hợp với t́nh trạng bàn chân, có đồ dùng phù hợp với t́nh trạng bàn tay để thực hiện các công việc hàng ngày...).

- Các biện pháp: xoa bóp, châm cứu, nhiệt, kích thích các đầu mút thần kinh bằng điện (TEN), yoga, đi bộ, đạp xe...

- Sự hỗ trợ tinh thần, sự khuyến khích, động viên và cảm thông của thầy thuốc, của người thân, của bạn bè, của các tổ chức xă hội... là những nguồn lực tinh thần quí báu làm cho người bệnh giảm bớt đau đớn, buồn nản, bi quan, có ư thức cố gắng vượt lên các hạn chế của bệnh tật.

2. Giữ ǵn, duy tŕ chức năng vận động của khớp

·         Tập luyện để tăng cường sức cơ và khối lượng cơ, đặc biệt cơ tứ đầu đùi, cơ lưng, cơ quanh vai... để tăng cường hoạt động của các khớp gối, cột sống, vai...

·         Duy tŕ một chế độ tập luyện và phục hồi chức năng đều đặn, hết sức tránh việc bất động khớp (trừ giai đoạn đang viêm cấp) v́ khi không vận động khớp sẽ dễ dàng bị cứng, giảm tiết dịch khớp, xơ hóa các dây chằng, teo cơ, loăng xương và mất dần chức năng của khớp.

·         Thực hiện chế độ "Tiết kiệm khớp". Sụn khớp là một tổ chức bao bọc các đầu xương của khớp, có tác dụng điều chỉnh sự đàn hồi và chịu lực cho khớp, nhờ sụn khớp mà hai đầu xương tách rời và khớp có thể vận động được. Tổn thương cơ bản của thoái hóa khớp là tổn thương sụn khớp do hiện tượng lăo hóa và do bị chịu lực kéo dài. Sụn khớp là một tổ chức rất khó tái tạo, giống như "vốn liếng" Trời cho chỉ có chừng đó nếu sử dụng lăng phí sụn khớp sẽ ṃn hết, hai đầu xương sẽ không bị ngăn cách và vận động của khớp sẽ bị cản trở. Chế độ "Tiết kiệm khớp" sẽ giúp mỗi người biết cách sử dụng khớp hợp lư, tránh các động tác xấu, tránh các động tác không cần thiết, tránh sử dụng hết "vốn liếng" trước thời hạn.

·         Bồi dưỡng sụn khớp, xương và các tổ chức quanh khớp bằng chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, vitamin và khóang chất (protein, calcium, vitamin D, vitamin nhóm B ...)

·         Phẫu thuật thay khớp (thường là khớp háng và khớp gối) là một tiến bộ lớn của y học, tiến bộ này đă giúp cho nhiều người có tuổi thoát khỏi tàn phế. Tuy nhiên các phẫu thuật này thường được thực hiện ở các nước Âu, Mỹ (ở Mỹ: 5 triệu người thay khớp háng/năm, đa số do thoái hóa khớp háng. Ở Pháp: 50.000 người thay khớp háng/năm, do thoái hóa khớp háng) v́ những điều kiện về kỹ thuật và kinh tế (Chi phí thay khớp háng là 50.000 - 60.000 USD/một khớp, khớp gối là 25.000 - 30.000 USD/một khớp.

KẾT LUẬN

Tuổi thọ của con người càng cao, tỷ lệ mắc bệnh thoái hóa khớp sẽ càng cao. Vấn đề quan trọng nhất trong điều trị thoái hóa khớp ở người có tuổi là sự kết hợp chặt chẽ giữa điều trị bằng thuốc và các biện pháp không dùng thuốc. Việc giáo dục sức khỏe và hướng dẫn các nguyên tắc để pḥng bệnh cần được quan tâm hơn và thực hiện sớm, ngay trong các chương tŕnh giáo dục phổ thông và các phương tiện thông tin đại chúng. Rèn luyện cả thể chất và tinh thần là những yếu tố rất cần đối với sức khỏe. Chúng ta cần cố gắng hết sức ḿnh để giúp cho người có tuổi "sống vui, sống khỏe, sống có ích" (Xin tham khảo thêm mục Người cao tuổi Báo SK&ĐS số 42, 43, 44 "Bài Thoái hóa khớp").


Ph́nh động mạch chủ bụng ở người cao tuổi
Thuật dưỡng sinh trường thọ
Mùa xuân, người cao tuổi cần đề pḥng viêm phổi 
Dùng kháng sinh ở người cao tuổi
Lời khuyên ăn uống hợp lư cho người cao tuổi
Sụp mi mắt ở người già
Những điều chưa biết về tuổi thọ
Các bí quyết để có tuổi già khỏe mạnh
Bát đoạn cẩm - bài khí công giúp tăng tuổi thọ
ĐỂ BIẾN LỜI CHÚC THỌ CÁC CỤ GIÀ THÀNH HIỆN THỰC
V̀ SAO CON NGƯỜI KHÔNG BÂT TỬ?
Cách giữ thăng bằng cho người lớn tuổi
Những bệnh lư cần lưu ư ở nam giới ngoại tứ tuần
LÀM SAO SỐNG LÂU KHỎE MẠNH
NHỮNG BỆNH... VÔ DUYÊN!
THỰC DƯỠNG CHO TUỔI GIÀ
CHẪN ĐOÁN ĐIẾC
KHI NGƯỜI CAO TUỒI...
ĐIẾC Ở NGƯỜI CAO TUỔI
CHẨN ĐOÁN ĐIẾC
NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT VỀ BỆNH LOĂNG XƯƠNG Ở NGƯỜI LỚN TUỔI
T̀NH DỤC VÀ RỐI LOẠN T̀NH DỤC TUỔI GIÀ
SỐT KÉO DÀI Ở NGƯỜI CAO TUỔI
TAI BIẾN MẠCH MÁU NĂO
TẠI SAO NGƯỜI CÓ TUỔI HAY NGĂ
PH̉NG NGỪA HẠ HUYẾT ÁP KHI ĐỨNG Ở NGƯỜI CAO TUỔI
ĐO MẬT ĐỘ XƯƠNG Ở NGƯỜI CAO TUỔI
TIỂU RA MÁU Ở NGƯỜI CAO TUỔI
CỤ GIÀ NÊN ĂN UỐNG THẾ NÀO ĐỂ GIỚI HẠN CAO HUYẾT ÁP?
New Page 1
THIẾU MÁU Ở NGƯỜI CAO TUỔI
RỐI LOẠN GIẦC NGỦ Ở NGƯỜI CAO TUỔI
V̀ SAO NGƯỜI CAO TUỔI BỊ GIẢM TRÍ NHỚ?
CHÓNG MẶT Ở NGƯỜI CAO TUỔI
TÁO BÓN Ở NGƯỜI CAO TUỔI
NGƯỜI CAO TUỔI VÀ BỆNH UNG THƯ
DANH Y VÀ TUỔI THỌ
THIẾU VITAMIN VÀ CHÂT KHOÁNG Ở NGƯỜI CAO TUỔI
NGƯỜI CAO TUỔI NÊN ĂN UỐNG THẾ NÀO?
MÂY CÂY HOA CẦN CHO SỨC KHỎE NGƯỜI GIÀ
CỤ BÀ DÂN TỘC ÊĐÊ 105 TUỔI
THOÁI HÓA KHỚP Ở NGƯỜI CAO TUỔI
BỆNH DO TỰ KHÁNG THỂ Ở NGƯỜI CAO TUỔI
ĐIỀU TRỊ ĐAU THẰT LƯNG TẠI NHÀ
NHỮNG PHÁT HIỆN MỚI VỀ Y HỌC ĐỂ TĂNG TUỔI THỌ
PH̉NG NGỪA ĐAU THẰT LƯNG
CÓ BÍ QUYẾT NÀO ĐỂ SỐNG LÂU?
BÍ QUYẾT NÀO ĐỂ SỐNG LÂU?
MỘT PHÂN TỬ NỘI TIẾT TỐ MANG LẠI HY VỌNG CHO NGƯỜI GIÀ
SỨC KHỎE TỐT - TUỔI THỌ CAO
KÊ MỘT ĐƠN THUỐC CHO BỆNH NHÂN CAO TUỔI
BIẾN ĐỒI CỦA HỆ THẦN KINH Ở TUỔI GIÀ
ĐẶC ĐIỂM PHỔI NGƯỜI GIÀ VÀ CÁCH PH̉NG CHỐNG BỆNH
CAO HUYẾT ÁP VÀ SINH HOẠT T̀NH DỤC
BỆNH DA Ở NGƯỜI GIÀ
CÓ THỂ GIỮ MĂI TUỔI XUÂN CỦA PHỤ NỮ?
BÁC HỒ GIỮ G̀N SỨC KHỎE
Nhu cầu chất đạm với người có tuổi
NHU CẦU ĂN UỐNG ĐỐI VỚI NGƯỜI CÓ TUỔI
NGƯỜI GIÀ VỚI CHỨNG BỆNH TRẦM CẢM
BÀI TẬP DƯỠNG SINH
BÍ QUYẾT TRƯỜNG THỌ CỦA TRƯỜNG GIANG ĐẠI HIỆP
NGƯỜI CÓ TUỔI DÙNG THUỐC NHƯ THẾ NÀO?
MẮT VÀ TUỔI CAO NIÊN - HIỆN TƯỢNG "RUỒI BAY"
NHÂN MỘT TRƯỜNG HỢP "TRẺ MĂI KHÔNG GIÀ"!
ĐIỀU TRỊ THOÁI HÓA KHỚP Ở NGƯỜI CÓ TUỔI
T̀M HIỂU VỀ MẮT VÀ NGƯỜI CÓ TUỔI
NHỮNG BỆNH GÂY MÙ L̉A CHO NGƯỜI GIÀ
TỪ CƠI TRƯỜNG THỌ ĐI VÀO CƠI TRƯỜNG SINH
ĐIỀU TRỊ THOÁI HÓA KHỚP Ở NGƯỜI CÓ TUỔI
NGƯỜI ĐI BỘ CẦN BIẾT
CÁC BỆNH VAN TIM Ở NGƯỜI CAO TUỔI
Động kinh ở người lớn tuổi, những điều cần biết
BỆNH GIẢ VIÊM ĐA KHỚP GỐC CHI VÀ BỆNH HORTON
TRÍ NHỚ CỦA NGƯỜI LỚN TUỔI
Mùa xuân, người cao tuổi cần đề pḥng viêm phổi 
CÁC BỆNH VAN TIM Ở NGƯỜI CAO TUỔI
Dùng kháng sinh ở người cao tuổi
Những điều chưa biết về tuổi thọ
Ph́nh động mạch chủ bụng ở người cao tuổi
Các bí quyết để có tuổi già khỏe mạnh
Sụp mi mắt ở người già
Bát đoạn cẩm - bài khí công giúp tăng tuổi thọ
Thuật dưỡng sinh trường thọ
Những bệnh lư cần lưu ư ở nam giới ngoại tứ tuần
Lời khuyên ăn uống hợp lư cho người cao tuổi
Pḥng tai biến mạch máu năo ở người cao huyết áp
Cách giữ thăng bằng cho người lớn tuổi
Điều trị tăng huyết áp ở người cao tuổi
Tác dụng phụ của thuốc nặng hơn ở người cao tuổi
5 món sinh tố giúp pḥng trị cao huyết áp
Mót tiểu thường xuyên ở người cao tuổi
Pḥng bệnh cho người cao tuổi lúc giao mùa
Giảm đau cho người già không chỉ dựa vào thuốc
Chứng trầm cảm ở người cao tuổi
Bí quyết sống lâu
Bài khí công 'Hạc trắng gọi mặt trời'
Thuốc chống động kinh ngăn tuổi già đến sớm
10 điều người cao tuổi cần tránh
Phát hiện sớm chứng sa sút trí tuệ ở người già
Gai cột sống ở người cao tuổi
Điều cần biết trong sinh hoạt hằng ngày của người cao tuổi
7 yếu tố làm suy giảm tuổi thọ
NGƯỜI CAO TUỔI TỰ ĐO HUYẾT ÁP TẠI NHÀ
Tai nạn ở người già - BS Trần Trinh Thuần
NGƯỜI CAO TUỔI TẬP ĐI BỘ
Bệnh viêm kết mạc mùa xuân
Tai nạn trong nhà - xử lư nhanh - Quư Phương
Các thực phẩm mà người cao tuổi nên dùng
ĐẠO DẪN, MỘT PHƯƠNG PHÁP DƯỠNG SINH TRƯỜNG THỌ
NGƯỜI BỊ CAO HUYẾT ÁP NÊN ĂN G̀
Một bà cụ gần 80 tuổi có hiện tượng trẻ lại
LÀM THẾ NÀO ĐỂ NGƯỜI CAO TUỔI CÓ GIẤC NGỦ TỐT
Người cao tuổi cần pḥng tránh
TỰ ĐẮP THUỐC LÀM GIẢM HUYẾT ÁP Ở NGƯỜI CAO TUỔI
TRĂM NĂM TRONG CƠI NGƯỜI TA
Tập luyện ở người có tuổi
Dinh dưỡng hợp lư ở người cao tuổi
GĂY XƯƠNG Ở NGƯỜI CAO TUỔI
Caffeine giúp người già tăng trí nhớ
Xử trí khi trẻ bị rắn độc cắn
Cụ bà nhịn ăn kéo dài để chữa bệnh
Uống trà giúp cải thiện trí nhớ
Tuổi măn kinh
Nhu cầu ăn uống của phụ nữ trên 60 tuổi
Khuyến cáo mới về chế độ dinh dưỡng cho người có tuổi
Gần 50% phụ nữ có tuổi bị gịn xương mà không biết
Bệnh thoái hóa hoàng điểm ở người già
NIỀM LẠC QUAN, TIN YÊU VÀO CUỘC SỐNG ĐĂ GIÚP NHIỀU BỆNH NHÂN CHIẾN THẰNG BỆNH TẬT
Phụ nữ 50 tuổi có nguy cơ bị bệnh mạch vành cao
Vitamin và bệnh tim mạch
CƠN THIẾU MÁU NĂO CỤC BỘ THOÁNG QUA
Tuổi hồi xuân
Phát hiện nguyên nhân tăng nguy cơ bệnh tim ở người cao tuổi
Thiếu máu năo cục bộ ở người cao tuổi
Sống lâu trăm tuổi sẽ là chuyện b́nh thường trong tương lai

YKHOANET

 

BS PHAN XUÂN TRUNG

"Lăng tử giữa thương trường"


 WHO definition of HEALTH:
Health is a state of complete physical, mental and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity.


Hệ thống phần mềm quản lư bệnh viện
YKHOA.NET

 

 

Website YKHOANET.COM khai trương ngày 24/12/2000 - Năm thứ Tư.

Website YKHOANET - Y KHOA VIỆT NAM
www.ykhoanet.com www.ykhoa.net 

Web Master: Dr PHAN XUAN TRUNG - phanxuantrung@ykhoa.net

Gởi bài tham gia YKHOANET